999 Бардыгы /

Түркмөнстан эмне себептен Тажикстанга келе жаткан жүктөрдү өз аймагы аркылуу өткөрбөй жаткандыгын түшүндүрө элек.

Бул тууралуу Тажикстандын транспорт министри Худоёр Худоёрзода 15-июлда Душанбеде өткөн басма сөз жыйынында билдирди.

«Биз бул абалды түркмөнстандык кесиптештер менен талкууладык, бирок эч кандай түшүндүрмө ала алган жокпуз», — деди министр.

Түркмөнстан 2019-жылдын февраль айынан бери Тажикстанга бараткан жүк унааларын өз аймагы аркылуу өтүүсүнө уруксат бербей келет. Анда Иран, Түркия жана Перс булуңундагы өлкөлөрдөн товар жүктөп келаткан 100гө жакын унаа өзбек-түркмөн жана иран-түркмөн чек араларынан өтө албай топтолуп туруп калган. Душанбе айдоочуларга Азербайжан жана Казакстан аркылуу өтүүнү сунуштаган. Бул жолдор Түркмөнстандын аймагы аркылуу өткөн жолдон 2 900 чакырымга узун.

Түркмөнстан Тажикстанга бараткан жүк унааларын эмне себептен өткөрбөй жатканын түшүндүргөн эмес. Бирок айрым серепчилер Ашхабаддын бул кадамын Душанбенин Түркмөнсан-Ооганстан-Тажикстан темир жолун курууга катышуудан баш тарткандыгы менен байланыштырышкан.

2013-жылы Түркмөнстан, Тажикстан жана Ооганстан өкүлдөрүнүн катышуусунда тараптардын трансооганстандык коридор түзүү боюнча кызыкчылыктары макулдашылган. Ошол эле жылы марта үч өлкөнүн президенттери Түркмөнстан-Ооганстан-Тажикстан темир жолун куруу долбоору боюнча меморандумга кол коюшкан.

Тажик тарап 2009-жылдан бери курулуп жаткан 40,7 чакырымдык Вахдат-Яван темир жолун бүткөрүп, 2016-жылы колдонууга берген. 2017-жылы февралда Душанбе-Вахдат-Яван-Курган-Тюбе-Шаартуз-Хожади багыты боюнча ооган чек арасына чейин алгачкы жүргүнчү тажыган поезд жүргүзүлгөн.

Түркмөн тарап да темир жолдун өз аймагындагы 88 чакырымдык бөлүгүн 2018-жылы күзүндө куруп бүткөргөн. Анын ачылышына эки өлкөнүн президенттери — Эмомали Рахмон менен Гурбангулы Бердымухамедов катышкан.

2018-жылы Душанбе менен Ташкенттин ортосундагы мамиленин жакшырышы менен Өзбекстан Галаба-Амузанг темир жолунун чек арадагы бөлүгүн калыбына келтирген. Эксперттердин айтымында, мындан соң Тажикстандын бийлиги согуш жүрүп жаткан Ооганстандын аймагы аркылуу өтө турган темир жол куруунун зарылдыгы жок деген чечимге келген. Душанбе 2018-жылы жайында Түркмөнстан-Ооганстан-Тажикстан темир жолун курууга катышуудан баш тарткан.

www.