Аймак
Аймак
ЖАРЫЯ-ЖАРНАК / РЕКЛАМА
ticket title
АУКЦИОН
Филиал ОАО «ОПТИМА БАНК» в городе Жалал-Абад реализует:
СООДА-САТЫК
Базар-Коргон районуна караштуу Кызыл-Үнкүр токой чарбасы токой аянттарын ижарага берүү боюнча СЫНАК ЖАРЫЯЛАЙТ
ВНИМАНИЮ АКЦИОНЕРОВ ОАО «ЖАЛАЛАБАТАЙЫЛКУРУЛУШ»!
Сакалды айыл өкмөтү административдик муниципалдык бош кызмат орундарына СЫНАК ЖАРЫЯЛАЙТ
Курманбек айыл өкмөтү СЫНАК ЖАРЫЯЛАЙТ
Жалал-Абад шаарынын мэриясы муниципалдык кызматтын бош административдик кызмат орунуна СЫНАК ЖАРЫЯЛАЙТ
Сузак районунун Багыш айыл өкмөтү СЫНАК ЖАРЫЯЛАЙТ
Департамент пробации обявляет о наборе 34 сотрудников по всему Кыргызстану
ЖОГОЛДУ
Сынак Орток токой чарбасы
Сынак Сот департаменти
Кулактандыруу ОХРАНА ОБЪЕКТОВ
ЖАЛАЛ-АБАД ОИИБи БОШ КЫЗМАТ ОРУНДАРЫНА КОНКУРС ЖАРЫЯЛАЙТ
КӨҢҮЛ БУРГУЛА! УРМАТТУУ ФИЗИКАЛЫК ЖАНА ЮРИДИКАЛЫК ЖАКТАР!
ВНИМАНИЕ! УВАЖАЕМЫЕ ЮРИДИЧЕСКИЕ И ФИЗИЧЕСКИЕ ЛИЦА!
«ДУСТЛИК» ААКтын акционерлеринин эсине!
«“ТУЛПАР” » ААКтын акционерлеринин эсине!

Иса МАДАНБЕКОВ, хирург: “БЕЙТАП ӨТӨ ООР БОЛСО, ӨЗҮҢ ӨЛҮМ МЕНЕН ТИКЕ ТУРАСЫҢ…”

Иса МАДАНБЕКОВ, хирург: “БЕЙТАП ӨТӨ ООР БОЛСО, ӨЗҮҢ ӨЛҮМ МЕНЕН ТИКЕ ТУРАСЫҢ…”

 612 Бардыгы /

Коронавирус пандемиясы менен болгон күрөштө дарыгерлер алдыңкы катарда турушат. Алар элдин саламаттыгын сактоодо, бейтаптарды аман алып калууда өмүр менен өлүмдүн ортосунда тирешти. Учурдун баатырлары болгон дарыгерлер өз саламаттыгынан да элдин денинин сактыгын биринчи орунга коюп, кызыл зонадагы кыйынчылыктарга карабай иштеп жатышат. Өз эрки менен кызыл зонада иштеген дарыгер, Жалал-Абад облустук аймактык ооруканасынын онкология бөлүмүнүн башчысы, хирург Иса Маданбеков менен маек курдук.

Алгач өзүңүз тууралуу азын-оолак кеп салсаңыз?

-1969-жылы 12-августта Токтогул районундагы Өзгөрүш айылында жарык дүйнөгө келгем. 1994-жылы Кыргыз Мамлекеттик Медицина Институтун аяктаганмын, кебисим хирург. Ошондон тарта 2000-жылга чейин Жалал-Абад аймактык оорукананын Хирургия бөлүмүндө хирург болуп иштедим. Андан соң онкология бөлүмүнө которулдум, 2017-жылдан бери ушул бөлүмдүн жетекчиси болуп эмгектенип келем.

-Кесибиңиз хирург болсо да кантип кызыл зонага кирип, иштеп чыктыңыз?

-Алгач илдет мартта башталганда оорулуулар аз болчу. Анда инфекция бөлүмүнүн дарыгерлери иштеп жатышты. Бирок бүт оорукана күчөтүлгөн тартипте иш алып барышты. Карантин алынгандан кийин акыркы учурда илдет көбөйүп кетти. Анан дарыгерлер жетишпей баштады. Кызыл зонага кирген биздин дарыгерлерден ооруп калгандар, дарыланып жаткандар болду. Ошондон оорукананын администрациясына барып, мен өз эрким менен кызыл зонада иштейм дедим. Менин адистигим хирург болсо дагы, бизге онлайн сабактар болгондуктан илдеттин мүнөздөмөсү менен тааныштым. Мурун кирип, чыккан дарыгерлерден кеңеш алдым. Ошентип төрт дарыгер жалаң жаш дарыгерлерден команда топтоп, 12 дарыгер, 28 медайым болуп 14 күнгө инфекция бөлүмүнө кирип кеттик. Бул топко мени жетекчи кылып дайындашты, график түзүп, төрт группага бөлдүм. Бөлүмгө кирген команда өзү оорулууларга карап, бир топ канча саат иш алып барышы керектигин өздөрү чечишет. Медайымдарга жана дарыгерлерге ыраазычылык билдирем. Ишин так жана берилүү менен жасап, көп тажрыйба топтоп, көп нерсени үйрөнүштү. Башчылык кылган төрт дарыгерлерге да ыраазычылык, ушулардын билими менен аракети менен көп адамды өлүмдөн сактап калдык.

-Кыйчалыш кызыл зонанын кыйынчылыктары?

-Аябай жигердүү иштедик, биздин нөөмөттө өлүмдүн саны кескин азайды. Инфекция бөлүмү 106 орунга ылайыкташтырылган, бирок биз барганда 104 оорулуу бар болчу. Алардын жетимишке жакыны абалы оор болуп, өз алдынча дем ала алышпайт эле. Бизде 8 адамдан айрылып калдык. Кайгырдык, сактап кала алган жокпуз. Себеби жардам бере албай турган акыркы стадиялардагы бейтаптарды куткара албадык. Ошол 14 күндүн ичинде 148 адамды дарылап чыгардык. Күндүзбү-түнүбү оорулуулар келе берет, тыным жок. Өтө оорулуу болуп калса өзүбүз көтөрүп, алып чыгып, же алып кирип жаттык. Себеби туугандары кире албай, бардык ишти өзүбүз жасаганга туура келди. Ошондо жаш, арык медайымдар да көтөрүп, өзүбүз палатага жаткырып, тамак-ашын берип, жууркан-төшөктөрүн салып жүрдүк. Ичинде эч ким жок, бирөөдөн жардам сурай албайсын. Өтө оор бейтап келип калса, өзүң өлүм менен тике туруп, болгон билимиңди жумшайсың.   

       

Коргоочу кийимдердин коргоосунан дагы ашып түшкөн ыңгайсыздыгы?

-Бөлүмдүн ичинде ийненин көзүндөй жериң ачык болбошу керек. Жуктуруп алуу коркунучу болгондуктан бутуңдан башыңа чейин жабык болот. Өтүк, коргоочу кийим, кол кап, баш кийимдер баары резинадан, респиратор, көз айнектерди тагынып иштеп жаттык. Кийимдер резина болгондуктан аба өткөрбөй, өтө ысык болуп жатты. Төрт саат ичинде көл-шал болуп тердеп, териң өтүккө түшүп, анда эки бут кийимиңде 1 литрдей суу топтолуп калат. Иштеш өтө кыйын, көз айнек буу болуп калып, көрүнбөй калат эле. Анын үстүнө оорукананын ичинде дагы шамалдатуу жок. Бөлүмдүн ичи ысык, күн дагы 30 градустан жогору болуп жатты. Ага чыдабай кээ бир медайымдар жыгылып калган учурлар болду, бирок кийин көнүп кетишти.

Ооруканадагы жетиштүү шарттын жоктугу көйгөй жаратпай койбосо керек?

-Оорукананын администрациясы керектүү жардамдарды берип, колдон келген аракетин кылды. Бизде дары-дармек, коргоочу кийимдер жана тамак-аш боюнча нааразычылык жок. Бирок чынында жаңы типтүү ооруканалар курулса жакшы болмок. Биздин имараттар эскирген да. Ичинде душтагы же даратканадагы суусу бузулуп калат, розеткалары ээрип кетет ушул сыяктуу нерселер болуп жатты. Күндө болбосо дагы күн алыс болуп турду. Эми заманбап, типтүү оорукана болсо элге деле ыңгайлуу болор эле. Бул деген мамлекеттин деңгээлиндеги көйгөй.

згөнү эмес, өзүн да ойлобогондор жан кейиткен учур. Негизи эрежени сактабай оорунун токтотуу мүмкүн эмес да, туурабы?

-Ар бир адам өзү үчүн сак болуп, башкага жуктурбай турган деңгээлге жетишибиз керек. Көчөдө, базарларда эрежени эч ким сактабай жатат.Бул илдет биринен экинчисине тез эле жугуп калат, бирок аны эске албай жатышат. Илдетти эрежени сактабай коюп токтотуу мүмкүн эмес. Дарыгерлерге эле кыйын болуп калууда, илдет бизге деле керек эмес. Мамлекет да бул ишти көзөмөлгө алуусу жана айыппул салыппы же башка арга кылып, жолго салуусу керек. Биздин топ караган ар бир бейтап менен байланышып, ал-абалың сурап турабыз. Өзүбүз дагы обсервацияда жатабыз. Бул жакка Камал Сооронкулов, Чыңгыз Джубаев деген жигиттер бизге чейинки, бизге, бизден кийин жаткан дарыгерлерге күндө түшкү тамак жана башка нерселерди алып келип турушту. Ар жерде иштеген, бей тааныш адамдар, бир нерселерли көтөрүнүп, бизден кабар алышты. Булардын эч кимиси ооруган деле жок, жөн эле сурап жатышты. Биздин эл ынтымактуу жана биримдиктүү экенине ынандым.

Дарынын жетишсиздиги көйгөй жаратпадыбы?

-Дары-дармектен таңкысытык байкалган жок. Өзүм күбө болдум, мамлекет да демөөрчүлөр дагы камсыздап турушат. Бирок кээде гана башка паталогия, кант диабети, бөйрөк оору менен ооругандардын дарылары жок болуп калганда жакындары жеткирип турушту. Кычкылтек концентраторлору ар бир палатада бирден бар болчу. Ал эми азыр борборлоштурулган бирдиктүү концентратор тартылган. Бир жерден жез түтүкчө менен кычкылтек берилет. Ар бир оорулуунун керебетине келет. Керек болгондо кнопкасын басып, өзү дем алып жата берет. Кычкылтек концентраторун күйгүзүп, анын абасын азайтып, көбөйтүп олтургуча бирдиктүү концентратор ыңгайлуу.

Замандын баатырлары болгон дарыгерлердин коомдогу кадырын элдер түшүнүп жетти көрүнөт?

-Ковид баштала электен мурун фейсбуктан бир постту окуп калдым эле. Аны жазган адам өзү медик деле эмес окшойт. Түшүндүрүп кетейин, ал жерде элге, бийликке карата жазылган экен. “Медиктерди жаман абалга алып кетип жатасыңар. Ишине барып урушуп жатасыңар, айлыктары аз. Алар каралбай калды. Бир күн келет силер алардын алдында жалдырап, тизелеп калчу учур да алыс эмес” деген мааниде экен. Кой, мындай болбой эле койсун деп, ичимден күлүп койгонмун. Мен өзүмдүн тажрыйбамдан айтайын дарыгерлерди ар ким келип урушуп, уруп кеткен күндөр болгон. Баарыбир “карабай койдуң, урушуп койдуң” дешип дарыгерлер күнөөлүү болуп калган. Азыр эми турмуш өзү көрсөтүп жатат, дарыгерлерсиз жана медицинасыз жашоо кыйын экенин. Элдер өздөрү да түшүнүп, ыраазычылыктарын айтып жатышат. Бул жерде халатты кийип 1 саат иштей албагандыгын да айтышат. Ошондуктан медиктерге жакшы көңүл бөлүнүшү керек. Бала-чакасы бар, биртке айлык алып, элдин саламаттыгы үчүн тынбай жан үрөп келишет. Мамлекет тарабынан медицина кызматкерлерине жакшы шарт түзүлүп, медицина тармагына реформа жасалышы керек. Мындай система менен алга жылып же бир нерсе кылыш кыйын. Биз дарыгерлер бул нерсени чече албайбыз, жогорку жак чече турчу маселелерден.

Акылай КАРАБАЕВА, “Аймак”

Автор

Архив

ПнВтСрЧтПтСбВс
 123456
78910111213
21222324252627
282930    
       
     12
31      
  12345
6789101112
2728293031  
       
2930     
       
    123
       
  12345
27282930   
       
      1
3031     
     12
       
  12345
6789101112
       
      1
3031     
    123
45678910
       
 123456
78910111213
28293031   
       
      1
30      
   1234
567891011
       
1234567
22232425262728
293031    
       
     12
17181920212223
       
  12345
6789101112
       
2930     
       
    123
45678910
       
    123
45678910
25262728   
       
 123456
78910111213
28293031   
       
     12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31      
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930  
       
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031    
       
     12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
       
  12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031  
       
      1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
3031     
    123
45678910
11121314151617
18192021222324
252627282930 
       
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031   
       
      1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
30      
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031 
       
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728    
       
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031    
       
    123
45678910
11121314151617
18192021222324
25262728293031
       
  12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
27282930   
       
      1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
3031     
    123
45678910
11121314151617
18192021222324
252627282930 
       
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031   
       
     12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31      
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930  
       
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031    
       
     12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
       
  12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031  
       
  12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728     
       
      1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
3031     
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031 
       
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
282930    
       
     12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31      
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930  
       
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031    
       
    123
45678910
11121314151617
18192021222324
252627282930 
       
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
29      
       
    123
45678910
11121314151617
18192021222324
25262728293031
       
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031   
       
      1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
30      
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
282930    
       
  12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031  
       
    123
45678910
11121314151617
18192021222324
25262728293031
       
  12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
27282930   
       
      1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
3031     
      1
9101112131415
16171819202122
232425262728 
       
   1234
567891011
12131415161718
262728293031 
       
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031    
       
     12
3456789
10111213141516
24252627282930
       
  12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031  
       
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
2930     
       
    123
11121314151617
18192021222324
       
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031   
       
      1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
30      
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031 
       
78910111213
14151617181920
21222324252627
282930    
       
     12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31      
     12
3456789
17181920212223
2425262728  
       
  12345
13141516171819
20212223242526
2728293031  
       
      1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
3031     
    123
18192021222324
252627282930 
       
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
28293031   
       
      1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
30      

Байланыш дареги

Email: aymak.kg@mail.ru

Телефон: +996 (770) 81-00-32

Факс: +996 (3722) 2-32-36

Адрес: Жалал-Абад ш. Ленин к. 17